ΓΠΚΒ: Εκτροχιάζεται ο πληθωρισμός, υποχωρεί η ανάπτυξη – Οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή ανατρέπουν τις προβλέψεις

Η έκταση των επιπτώσεων για την ευρωπαϊκή και την ελληνική οικονομία θα εξαρτηθεί πρωτίστως από τη διάρκεια της σύγκρουσης και από το εάν οι διαταραχές στις ροές ενέργειας αποκτήσουν πιο μόνιμα χαρακτηριστικά, σύμφωνα με την έκθεση.

Υποχωρεί η ανάπτυξη

Στο πλαίσιο αυτό, η βασική εκτίμηση του Γραφείου για τον ρυθμό ανάπτυξης του ΑΕΠ το 2026 αναθεωρείται οριακά προς τα κάτω σε σχέση με την Έκθεση του Δεκεμβρίου (2025) και διαμορφώνεται στο 2,0%, έναντι 2,1%, με εύρος πρόβλεψης που περιλαμβάνει τις τιμές 1,7% έως 2,4%.

Ολόκληρο το εύρος της αναθεωρημένης πρόβλεψης ενσωματώνει την υπόθεση της διατήρησης της τιμής πετρελαίου τύπου Brent στα 90 δολάρια το βαρέλι, κατά μέσο όρο, για όλο το 2026.

Οι εκτιμήσεις του ρυθμού μεγέθυνσης του ΑΕΠ ως προς το κάτω μέρος του εύρους από 1,9% έως 1,7%, αντανακλούν κυρίως την διατήρηση της τιμής του πετρελαίου τύπου Brent σε σημαντικά υψηλότερα επίπεδα (άνω των 90 έως και 100 δολαρίων το βαρέλι) για όλο το 2026 καθώς και ενδεχόμενη περιορισμένη σύσφιξη της νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ λόγω των πληθωριστικών πιέσεων στην οικονομία της Ευρωζώνης.

Οι αναθεωρημένες προβλέψεις του Γραφείου ενσωματώνουν τα μέτρα στήριξης ύψους 300 εκατ. ευρώ που ανακοινώθηκαν στις 23 Μαρτίου 2026.

Σημαντική αύξηση του πληθωρισμού

Για τον πληθωρισμό η πρόβλεψη, με βάση το κακό σενάριο, είναι πως θα ξεπεράσει το 3,5%-4%, με την προηγούμενη εκτίμηση να αναφέρει πληθωρισμό κάτω από 3%.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ ο πληθωρισμός ανήλθε τον Φεβρουάριο του 2026 στο 3,1% και εξακολουθεί να βρίσκεται αρκετά πάνω από τον μέσο πληθωρισμό στην Ευρωζώνη (1,9%), γεγονός που δυσχεραίνει τη διεθνή ανταγωνιστικότητα έναντι των εταίρων μας.

Επομένως, «προκειμένου να μετριασθούν και οι δευτερογενείς επιπτώσεις του νέου ενεργειακού σοκ, είναι κρίσιμης σημασίας η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των μέτρων συγκράτησης των τιμών με την χρήση ψηφιακής τεχνολογίας για την άμεση ενημέρωση από τις επιχειρήσεις προς την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή των παραμέτρων κόστους και τιμών σε κάθε στάδιο της (εφοδιαστικής) αλυσίδας των προϊόντων», σύμφωνα με την Έκθεση.

Τα «καμπανάκια» του ελλείμματος

Η δυσχέρεια στη διεθνή ανταγωνιστικότητα έναντι των εταίρων μας εξακολουθεί να απεικονίζεται στο Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών το οποίο, παρά τη μείωση του ελλείμματός του, το 2025, στο 5,7% του ΑΕΠ (έναντι ελλείμματος 7,2% το 2024 και 6,8% το 2023), παραμένει σημαντικά ελλειμματικό.

«Αυτό ενδέχεται να αποτελεί εμπόδιο για την περαιτέρω αναβάθμιση της ελληνικής οικονομίας από διεθνείς οίκους αξιολόγησης», σύμφωνα με το ΓΠΚΒ.

Το δημόσιο χρέος

Το Γραφείο επισημαίνει μεταξύ άλλων ότι η κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή αναδεικνύει με ενάργεια την ευπάθεια χωρών με υψηλό λόγο χρέους προς ΑΕΠ.

Η Ελλάδα, ως η πλέον επιβαρυμένη οικονομία της Ευρωζώνης, εκτίθεται περισσότερο στη διεύρυνση των spreads και στην άνοδο των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων.

Επαναλαμβάνει — για τρίτη διαδοχική τριμηνιαία έκθεση — ότι η σταθερή και διατηρήσιμη αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους οφείλει να αποτελεί κεντρική προτεραιότητα της οικονομικής πολιτικής, ως αναγκαία προϋπόθεση για την ενίσχυση της εμπιστοσύνης των αγορών και τη διαφύλαξη ευνοϊκών συνθηκών χρηματοδότησης.

Τα έσοδα από φόρους

Σχετικά με τις δημοσιονομικές επιδόσεις, για το δωδεκάμηνο Ιανουαρίου – Δεκεμβρίου 2025 το Ενοποιημένο Πρωτογενές Αποτέλεσμα Γενικής Κυβέρνησης με προσαρμογές καταγράφει πλεόνασμα 12.668 εκατ. ευρώ (5,1% του ΑΕΠ), αυξημένο κατά 1.240 εκατ. ευρώ σε σύγκριση με το αντίστοιχο δωδεκάμηνο του 2024.

Τα φορολογικά έσοδα παρουσιάζουν σημαντική αύξηση, με κύριες πηγές αυτής να αποτελούν ο φόρος εισοδήματος κατά 2.550 εκατ. ευρώ, και τα έσοδα από τον ΦΠΑ κατά 1.429 εκατ. ευρώ.

Το παγκόσμιο οικονομικό περιβάλλον

Αναφορικά με το παγκόσμιο οικονομικό περιβάλλον, η κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή αυξάνει τον κίνδυνο παρατεταμένων αναταράξεων στις διεθνείς αγορές ενέργειας και εντείνει την αβεβαιότητα ως προς τις παγκόσμιες μακροοικονομικές προοπτικές.

Τραπεζική χρηματοδότηση και… αστερίσκοι

Η ανάλυση του Γραφείου καταδεικνύει ότι, παρά τη σημαντική βελτίωση των συνθηκών τραπεζικής χρηματοδότησης τα τελευταία έτη, οι επιχειρήσεις στην Ελλάδα —και ιδίως οι μικρομεσαίες— εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν εντονότερες χρηματοδοτικές δυσχέρειες σε σύγκριση με τις αντίστοιχες επιχειρήσεις των λοιπών χωρών της περιφέρειας της ευρωζώνης.

Στο πλαίσιο αυτό, το Γραφείο προκρίνει παρεμβάσεις πολιτικής που αφορούν την ενίσχυση του ανταγωνισμού στο τραπεζικό σύστημα και την ανάπτυξη εναλλακτικών μη τραπεζικών πηγών χρηματοδότησης για μικρές επιχειρήσεις ώστε να διευρυνθεί η πρόσβαση των επιχειρήσεων σε εξωτερική χρηματοδότηση.