Το κόστος για την Ευρώπη από τους καύσωνες

Τις τελευταίες μέρες φθάνουν σε όλον τον πλανήτη εικόνες Αποκάλυψης από τις τεράστιες πυρκαγιές στη Γαλλία και στην Ισπανία, που έχουν αποτεφρώσει περισσότερα από 1,2 εκατ. στρέμματα και 300.000 άνθρωποι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις εστίες τους. Τέτοιες σκηνές είναι χρόνο με τον χρόνο συχνότερες.

Τα ολοένα και πιο ακραία καλοκαίρια της Ευρώπης μετατρέπονται σε οικονομικό πρόβλημα, με τους συχνότερους καύσωνες να ανεβάζουν το κόστος, να διαταράσσουν τις επιχειρήσεις και να επιβαρύνουν την ανάπτυξη.

Διαβάστε επίσης: «Πάμε, πρέπει να φύγουμε!»: Βίντεο-σοκ από την πύρινη κόλαση στην Πάρο – Ελεύθερος ο δήμαρχος

Έκθεση του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (WMO) για την Ευρώπη το 2025 σημείωσε ότι η ήπειρος αντιμετώπισε «αυξημένο κίνδυνο εκδήλωσης πυρκαγιών, με αυξανόμενο αριθμό μεγαλύτερων πυρκαγιών και διευρυμένη αντιπυρική περίοδο».

Ο γάλλος υπουργός Οικονομικών, Ρολάν Λεσκίρ, δήλωσε τη Δευτέρα ότι οι τελευταίες πυρκαγιές ήταν «σαν κεραυνός» για την οικονομία.

Οι πυρκαγιές αποτελούν μέρος μιας συνολικότερης οικονομικής πίεσης στους τομείς της υγειονομικής περίθαλψης, της ψύξης, των μεταφορών, του πρωτογενούς τομέα,  της ιδιωτικής ασφάλισης και των δημοσιονομικών προϋπολογισμών, η οποία προκαλείται από την κλιματική αλλαγή και την άνοδο της θερμοκρασίας.

Οικονομολόγοι έχουν επίσης προειδοποιήσει ότι οι επαναλαμβανόμενοι καύσωνες -η Δυτική Ευρώπη αντιμετωπίζει τον τρίτο μέσα σε έξι εβδομάδες- μπορούν να ασκήσουν πίεση στην παραγωγή μειώνοντας την παραγωγικότητα, διαταράσσοντας τις εφοδιαστικές αλυσίδες, πλήττοντας τον τουρισμό και ανεβάζοντας τις τιμές των τροφίμων, μετατρέποντας τα καλοκαίρια σε έναν επαναλαμβανόμενο μακροοικονομικό κίνδυνο.

«Αυτό αποτελεί πραγματικά μια μεγάλη οικονομική πρόκληση», δήλωσε στο CNBC ο Γκέοργκ Τσάχμαν, ανώτερος ερευνητής στο Bruegel.

Ο ίδιος προειδοποίησε ότι «πρέπει πραγματικά να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να διασφαλίσουμε ότι τα συστήματά μας θα προσαρμοστούν εγκαίρως, όσο το δυνατόν περισσότερο, και ότι η ταχύτητα της κλιματικής αλλαγής θα επιβραδυνθεί όσο το δυνατόν περισσότερο, ώστε να μην φτάσουμε σε σημείο όπου θα ξεπεραστεί η ικανότητα απορρόφησης τέτοιων κινδύνων, την οποία διαθέτουμε».

Τα ακραία καιρικά φαινόμενα πλήττουν το ΑΕΠ

Η αυξημένη ένταση και συχνότητα των ακραίων καιρικών φαινομένων σημαίνει ότι η Ευρώπη καλείται να διαχειριστεί το κόστος της ψύξης, της υγειονομικής περίθαλψης, των υποδομών έκτακτης ανάγκης, των μεταφορών και της γεωργίας, ανέφερε σε έκθεσή του τον Ιούνιο ο Κάρστεν Μπρζέσκι, Παγκόσμιος Επικεφαλής Μακροοικονομικής Ανάλυσης της ING: «Η δυσάρεστη αλήθεια είναι ότι οι καύσωνες έχουν αθόρυβα αναβαθμιστεί από “καιρικό γεγονός” σε “μακροοικονομική μεταβλητή”», δήλωσε ο αναλυτής.

Σύμφωνα με κοινή μελέτη του Πανεπιστημίου του Μάνχαϊμ και της ΕΚΤ το 2025, οι καύσωνες, οι ξηρασίες και οι πλημμύρες κατά το καλοκαίρι του 2025 στην ευρωπαϊκή οικονομία οδήγσαν σε απώλεια περίπου 0,3% της παραγωγής, ενώ η ζημιά θα μπορούσε να φτάσει σωρευτικά το 0,8% έως το 2029, λόγω της χαμένης παραγωγικότητας, των διαταραχών στην εφοδιαστική αλυσίδα και των μειωμένων εσόδων από τον τουρισμό.

Επιπλέον, αγροτικά εμπορεύματα όπως το κακάο, ο καφές και το σιτάρι αναμένεται να είναι μεταξύ των προϊόντων που θα πληγούν σκληρότερα από τον καύσωνα, καθώς ο θερμότερος και πιο άστατος καιρός απειλεί τις αποδόσεις των καλλιεργειών και αυξάνει τις τιμές των τροφίμων.

Μια άλλη πτυχή της οικονομικής επίπτωσης των πυρκαγιών στην Ευρώπη είναι το κόστος με το οποίο βαρύνουν τους κρατικούς προϋπολογισμούς τα έξοδα για εκκενώσεις, πυρόσβεση και αποκατάσταση υποδομών.

«Για να σας δώσω μόνο ένα παράδειγμα, οι πυρκαγιές του 2025 στην Καλιφόρνια ενδέχεται να κόστισαν περίπου 40 έως 60 δισεκατομμύρια σε άμεσο κόστος, ενώ το έμμεσο κόστος εκτιμήθηκε στα 300 δισεκατομμύρια περίπου. Επομένως, πρόκειται για κάτι πραγματικά μεγάλο», είπε ο ερευνητής του Bruegel.

Οι ασφαλιστικές εταιρείες κατέβαλαν επίσης 56,3 δισεκατομμύρια δολάρια σε αποζημιώσεις για ζημιές από πυρκαγιές τη δεκαετία του 2010, ποσό εξαπλάσιο από τα 8,7 δισεκατομμύρια δολάρια που κατέβαλαν τη δεκαετία του 2000, σημείωσε έκθεση της Allianz Commercial τον Ιούνιο.

Η ανθρώπινη παρέμβαση

Ο Στέφαν Ντερ, καθηγητής επιστήμης πυρκαγιών υπαίθρου στο Πανεπιστήμιο Swansea, δήλωσε ότι η κλιματική αλλαγή και η κακή διαχείριση του τοπίου διαδραματίζουν «μείζονα ρόλο» στις πυρκαγιές. Ο Ντερ ανέφερε ότι δεκαετίες εγκατάλειψης της γεωργικής γης και αιώνες τοπίων διαμορφωμένων από τον άνθρωπο έχουν αφήσει τμήματα της νότιας Ευρώπης με πυκνή, εξαιρετικά εύφλεκτη βλάστηση, η οποία είναι πιο ευάλωτη σε πυρκαγιές κατά τη διάρκεια ακραίας ζέστης και ξηρασίας.

«Αν είχαμε ένα φυσικό τοπίο, θα είχαμε στην πραγματικότητα, τουλάχιστον σε ορισμένα μέρη, πολύ λιγότερο εύφλεκτα δάση», δήλωσε. «Αυτό είναι ανθρωπογενές. Δεν είναι ότι τα φυτά δεν είναι φυσικά, αλλά ο τρόπος με τον οποίο μοιάζει το τοπίο τώρα είναι εντελώς τεχνητός».

Πηγή: ΟΤ