
Τι μπορεί να γίνει για να συγκεντρώνεται το νερό των βροχών σε ταμιευτήρες;
Προσφύγαμε στο ChatGPT να μας πει κατά πόσο οι έντονες βροχοπτώσεις που έχουμε στην Αττική βοηθούν στο να λυθεί το πρόβλημα της λειψυδρίας που φαίνεται να αντιμετωπίζει η Αθήνα.
Και μας απάντησε ότι:
Παρότι η Αττική δέχεται συχνά έντονες βροχοπτώσεις, αυτό δεν σημαίνει ότι ο ταμιευτήρας του Μαραθώνα «ανεβαίνει» αυτόματα. Η εικόνα είναι πιο σύνθετη, επειδή ο τρόπος που κατανέμεται η βροχή και το πόσο νερό τελικά συγκρατείται στο έδαφος παίζουν καθοριστικό ρόλο.
Πρώτον, μεγάλο μέρος της Αττικής είναι ιδιαίτερα αστικοποιημένο. Οι επιφάνειες από τσιμέντο και άσφαλτο επιτρέπουν ελάχιστη απορρόφηση, με αποτέλεσμα το νερό να καταλήγει γρήγορα στα ρέματα και στη θάλασσα, χωρίς να τροφοδοτεί ουσιαστικά τους υδροφορείς ή τον ίδιο τον ταμιευτήρα.
Δεύτερον, ακόμη και οι πιο «φυσικές» περιοχές της Αττικής, όπως τα βόρεια και ανατολικά όπου βρίσκεται ο Μαραθώνας, χρειάζονται βροχές μεγάλης διάρκειας και όχι απλώς απότομες καταιγίδες. Οι έντονες βροχές της κλιματικής αλλαγής δεν απορροφώνται επαρκώς· συχνά φεύγουν ως επιφανειακή απορροή χωρίς να φτάνουν στον ταμιευτήρα σε αξιοποιήσιμη ποσότητα.
Τρίτον, ο Μαραθώνας δεν εξαρτάται μόνο από τις τοπικές βροχές της ανατολικής Αττικής. Σημαντικό μέρος της τροφοδοσίας του προέρχεται από χειμερινές απορροές και υδατορεύματα που χρειάζονται σταθερά, παρατεταμένα υετικά επεισόδια — όχι απλώς μπόρες.
Τι μπορεί να γίνει; Ειδικοί προτείνουν έργα συγκράτησης όμβριων, τεχνητό εμπλουτισμό υπόγειων υδάτων, καλύτερη διαχείριση λεκανών απορροής και αξιοποίηση ανακυκλωμένου νερού για να μειώνεται η συνολική ζήτηση. Γιατί, όσο κι αν βρέχει στην Αττική, δεν σημαίνει ότι αυτό το νερό φτάνει τελικά στον Μαραθώνα.
Υπάρχει μια σειρά από λύσεις —κάποιες άμεσες και κάποιες πιο στρατηγικές— που μπορούν να θωρακίσουν την Αθήνα απέναντι στο ενδεχόμενο λειψυδρίας τα επόμενα χρόνια. Πολλές μάλιστα εφαρμόζονται ήδη σε πόλεις με παρόμοια προβλήματα κλίματος και πληθυσμιακής πίεσης.
1. Μείωση απωλειών στο δίκτυο
Ένα μεγάλο ποσοστό του καθαρού νερού χάνεται σε διαρροές. Η ανανέωση παλιών αγωγών και η χρήση «έξυπνων» συστημάτων ανίχνευσης διαρροής θεωρείται από τους ειδικούς η πιο αποτελεσματική λύση με άμεση απόδοση.
2. Ανακύκλωση και επαναχρησιμοποίηση νερού
Το επεξεργασμένο νερό από βιολογικούς καθαρισμούς μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε άρδευση, βιομηχανία, πάρκα και αστικό πράσινο, εξοικονομώντας πολύτιμο πόσιμο νερό. Πόλεις όπως η Βαρκελώνη και το Τελ Αβίβ το εφαρμόζουν εδώ και χρόνια.
3. Τεχνητός εμπλουτισμός υπόγειων υδροφορέων
Με ειδικές δεξαμενές, λεκάνες και έργα συγκράτησης όμβριων, το νερό της βροχής μπορεί να “οδηγείται” στο έδαφος και να αποθηκεύεται φυσικά. Αυτό μειώνει την εξάρτηση από τους ταμιευτήρες.
4. Νέες υποδομές αποθήκευσης και μικρο-φράγματα
Μικρές εγκαταστάσεις συγκράτησης νερού στα Μεσόγεια, στην Πάρνηθα και την Πεντέλη μπορούν να ενισχύσουν την τοπική υδρολογική ισορροπία και να τροφοδοτούν σταδιακά το σύστημα ύδρευσης.
5. Αφαλάτωση σε στοχευμένες περιοχές
Δεν αποτελεί λύση πρώτης γραμμής για όλη την Αθήνα, αλλά μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά σε περιόδους παρατεταμένης ξηρασίας, όπως γίνεται σε νησιά του Αιγαίου.
6. Διαχείριση ζήτησης & έξυπνη κατανάλωση
Έξυπνοι μετρητές, κίνητρα για περιορισμό χρήσης και καμπάνιες ενημέρωσης μειώνουν την κατανάλωση χωρίς να επηρεάζουν την ποιότητα ζωής.
Συνολικά, οι ειδικοί συμφωνούν ότι η λύση δεν είναι μία. Είναι ο συνδυασμός τεχνολογίας, υποδομών και μιας νέας κουλτούρας νερού που θα κρατήσει την Αθήνα «όρθια» τις επόμενες δεκαετίες.
Πηγή: Lifo.gr



















