
Η Κομισιόν ζητά αυτόματη αναγνώριση προσόντων και δεξιοτήτων, σε όλες τις χώρες της ΕΕ, για δέκα επαγγέλματα που κρίνονται ζωτικής σημασίας
Οι φυσικοθεραπευτές βρίσκονται στην κορυφή της λίστας με τα «ζωτικής σημασίας» επαγγέλματα για τα οποία η Κομισιόν προτείνει την υτόματη αναγνώριση προσόντων και τίτλων σπουδών σε όλες τις τις χώρες της ΕΕ, χωρίς χρονοβόρες γραφειοκρατικές διαδικασίες.
Η νέα ρύθμιση προϋποθέτει τη σύσταση ενός κοινού πλαισίου προσόντων και περιλαμβάνεται στο «Πακέτο Δίκαιης Κινητικότητας Εργατικού Δυναμικού» (Fair Labour Mobility Package), που εγκρίθηκε πρόσφατα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Η διασυνοριακή αναγνώριση προσόντων θα διευκολύνεται και από το Ευρωπαϊκό Πορτοφόλι Ψηφιακής Ταυτότητας (EUDI Wallet), στο οποίο οι Ευρωπαίοι πολίτες θα μπορούν να αποθηκεύουν όλα τα απαραίτητα έγγραφα: από δελτία ταυτότητας και άδειες οδήγησης, μέχρι διπλώματα σπουδών και ασφάλιση υγείας. Το πορτοφόλι θα είναι πιστοποιημένο, η χρήση του θα είναι προαιρετική και θα διαθέτει δικλίδες ασφαλείας για να προστατεύει τους χρήστες: επιλεκτική γνωστοποίηση στοιχειών, αδυναμία συσχέτισης και αδυναμία ταυτοποίησης του κατόχου του από τρίτα πρόσωπα.
Οι χώρες της ΕΕ καλούνται να έχουν ολοκληρώσει τις διαδικασίες για το ευρωπαϊκό ψηφιακό πορτοφόλι πριν τα Χριστούγεννα 2026. Προς το παρόν μόνο 3 από τις 27 είναι έτοιμες: Γαλλία, Δανία και Ιταλία. Η Ελλάδα διαθέτει το gov.gr Wallet, όμως ακόμα βρίσκεται στη διαδικασία προσαρμογής στα ευρωπαϊκά πρότυπα.

Το τυράκι και η φάκα στο ψηφιακό πορτοφόλι
To «τυράκι» είναι η απλοποίηση της αναγνώρισης σπουδών και επαγγελματικών προσόντων καθώς και η κατοχύρωση ασφαλιστικών δικαιωμάτων σε κάθε χώρα της ΕΕ, μέσω του ESSPASS, ενός ψηφιακού διαβατηρίου κοινωνικής ασφάλισης. Όμως οργανώσεις πολιτών για τα ψηφιακά δικαιώματα και την προστασία της ιδιωτικότητας (European Digital Rights-ΕDRi, Privacy International κ.ά) εκφράζουν έντονες ανησυχίες. «Το ψηφιακό πορτοφόλι δεν αξίζει ακόμα την πλήρη εμπιστοσύνη μας», δηλώνει η EDRi, προειδοποιώντας για τον κίνδυνο παραβίασης προσωπικών δεδομένων και ψηφιακού φακελώματος, ιδίως αν στο πορτοφόλι περιλαμβάνονται βιομετρικά στοιχεία και μηχανισμοί αναγνώρισης προσώπου.
Αυτόματη αναγνώριση προσόντων σε ρυθμιζόμενα επαγγέλματα
Εκτός από την ψηφιακή αποθήκευση των τίτλων σπουδών στο EUDI Wallet, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει επίσης τη δημιουργία ενός νέου εργαλείου σύγκρισης τίτλων σπουδών της ΕΕ, το οποίο θα αξιοποιεί πληροφορίες από τις εθνικές βάσεις δεδομένων τίτλων σπουδών. Έτσι, οι εργοδότες και οι εργαζόμενοι θα έχουν στη διάθεσή τους έναν απλό και δωρεάν τρόπο να κατανοήσουν και να συγκρίνουν τους τίτλους σπουδών μεταξύ των κρατών μελών.
Η Επιτροπή πρότεινε επίσης την επικαιροποίηση των κανόνων για την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων σε ρυθμιζόμενα επαγγέλματα. «Μια υποχρεωτική ψηφιακή διαδικασία θα καταστήσει τη διασυνοριακή αναγνώριση για επαγγελματίες όπως γιατροί, νοσηλευτές, μηχανικοί και εκπαιδευτικοί ταχύτερη (πέντε εβδομάδες αντί για τρεις μήνες), φθηνότερη και ασφαλέστερη, διατηρώντας παράλληλα υψηλά πρότυπα δημόσιας ασφάλειας, προστασίας των καταναλωτών και επαγγελματικής δεοντολογίας», αναφέρεται χαρακτηριστικά.
Προς το παρόν μόνο επτά ρυθμιζόμενα επαγγέλματα αναγνωρίζονται αυτόματα σε όλη την ΕΕ, χωρίς να χρειάζονται νέα αξιολόγηση πτυχίων, αφού θεωρείται ότι πληρούν κοινά κριτήρια: Γιατροί (υπό προϋποθέσεις), νοσηλευτές γενικών καθηκόντων, οδοντίατροι, φαρμακοποιοί, μαίες, κτηνίατροι, αρχιτέκτονες. Το αυτόματη» δεν σημαίνει στιγμιαία, αφού ως τώρα απαιτούνταν ένα χρονικό διάστημα μέχρι τριών μηνών.

Ποιοι επαγγέλματα έχουν σειρά
Μέσω κοινών πλαισίων κατάρτισης, η Επιτροπή θα επεκτείνει την αυτόματη αναγνώριση σε περισσότερα ρυθμιζόμενα επαγγέλματα, ιδίως σε εκείνα που παρουσιάζουν έλλειψη προσωπικού, με βάση έναν προκαταρκτικό κατάλογο 10 επιπλέον επαγγελμάτων. Η Επιτροπή ενέκρινε το πρώτο τέτοιο πλαίσιο για τους φυσιοθεραπευτές, ένα από τα επαγγέλματα με τη μεγαλύτερη κινητικότητα στην ΕΕ.
Όπως προκύπτει από τα επίσημα έγγραφα της ΕΕ, τα επαγγέλματα της προκαταρκτικής λίστας είναι τα εξής:
· Φυσικοθεραπευτές
· Πολιτικοί μηχανικοί
· Τεχνικοί βιοϊατρικών εργαστηρίων
· Ηλεκτρολόγοι
· Αρχιτέκτονες Τοπίου
· Βοηθοί νοσηλευτών
· Βοηθοί υγειονομικής περίθαλψης
· Εργοθεραπευτές
· Ακτινολόγοι
· Νηπιαγωγοί και εργαζόμενοι σε δομές παιδικής φροντίδας
Ιεράρχηση προτεραιοτήτων
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπογραμμίζει ότι η παραπάνω λίστα είναι ενδεικτική και έχει καταρτιστεί κατά σειρά προτεραιότητας.
«Η ιεράρχηση αυτή αντανακλά την ανάγκη να ξεπεραστεί η καθαρά κατά περίπτωση προσέγγιση και να επιταχυνθεί η αναγνώριση των προσόντων σε επαγγέλματα που είναι ιδιαίτερα σημαντικά για την οικονομική ανθεκτικότητα, την ανταγωνιστικότητα και την ικανότητα της Ευρώπης να υλοποιήσει την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση. Ο κατάλογος στοχεύει σε επαγγέλματα στα οποία τα εθνικά πρότυπα προσόντων ήδη συγκλίνουν, καθιστώντας τα τα πιο κατάλληλα υποψήφια για ένα κοινό πλαίσιο κατάρτισης που θα καθοριστεί σε επίπεδο ΕΕ», σημειώνεται στη σχετική ενημέρωση.
Τα επαγγέλματα που περιλαμβάνει η λίστα χαρακτηρίζονται ως «ζωτικής σημασίας» στο πλαίσιο της συνολικής ανταγωνιστικότητας και του δυναμικού καινοτομίας της ΕΕ, καθώς και στο πλαίσιο της πράσινης μετάβασης και μιας ανεξάρτητης Ενεργειακής Ένωσης. Επίσης περιλαμβάνονται επαγγέλματα στον ευρύτερο τομέα της φροντίδας, στο πλαίσιο της δημογραφικής μετάβασης και εκπαιδευτικά επαγγέλματα.
Εργαζόμενοι από τρίτες χώρες
Το επόμενο βήμα είναι η συγκρότηση ενός ετήσιου πλάνου εργασίας, σε συνεργασία με τα κράτη-μέλη, που θα αξιολογήσει κατά περίπτωση σε ποια επαγγέλματα μπορεί να καταρτιστεί ένα κοινό πλαίσιο προσόντων, με τα ισχύοντα νομικά κριτήρια.
Οι νέοι κανόνες θα θεσπίσουν επίσης κοινά πρότυπα για την αναγνώριση των προσόντων που έχουν αποκτηθεί εκτός ΕΕ για τους πολίτες της ΕΕ και για τους επαγγελματίες από τρίτες χώρες που εργάζονται στην Ενιαία Αγορά ή υποβάλλουν αίτηση από το εξωτερικό.
Οι διαδικασίες αυτές διαρκούν σήμερα κατά μέσο όρο 14 μήνες, ενώ τα κοινά πρότυπα θα τις μειώσουν σε 4 μήνες, περιορίζοντας έως και κατά το ήμισυ το διοικητικό κόστος πρόσληψης για τους εργοδότες. Για επτά επαγγέλματα στα οποία υπάρχουν ήδη πανευρωπαϊκά πρότυπα κατάρτισης, τα προσόντα που χορηγούνται από διαπιστευμένα ιδρύματα εκτός της ΕΕ και ελέγχονται από ευρωπαϊκούς φορείς διασφάλισης ποιότητας θα αναγνωρίζονται αυτόματα. Τα κράτη μέλη διατηρούν τον πλήρη έλεγχο όσον αφορά το ποιος εισέρχεται στην επικράτειά τους και τα πρότυπα άσκησης ενός επαγγέλματος.



















